Analizlere nazaran GPT-3 tabanlı ChatGPT ile yapılan kısa bir konuşma ya da 100 sözlük bir e-posta taslağı, yaklaşık 500 mililitre yani bir şişe suya muadil tüketim yaratıyor.
Bu hesaba bilgi merkezlerindeki soğutma sistemlerinde kullanılan suyun yanı sıra, elektriği üreten güç santrallerindeki su tüketimi de dahil ediliyor.
Yeni iddialar, model ve altyapıya nazaran büyük farklılıklar gösteriyor. Bağımsız araştırmalara nazaran orta uzunluktaki bir GPT-5 cevabı ortalama 39 mililitre, GPT-4o karşılığı ise yaklaşık 3,5 mililitre su harcıyor. Google’ın Gemini sisteminde bu ölçü yalnızca 0,26 mililitreye kadar düşebiliyor.
Veri merkezleri, yüksek ısı yayan işlemcileri soğutmak için ekseriyetle buharlaştırmalı sistemler kullanıyor. Bu yol, suyun süratle buharlaşmasını sağlayarak ısıyı uzaklaştırıyor lakin lokal kaynaklardan alınan suyu tüketiyor.
Alternatif teknikler ortasında sıvı içinde soğutma ve kapalı devre özel sıvı sistemleri bulunsa da maliyet ve dönüşüm zorluğu nedeniyle şimdi yaygınlaşmış değil.
Enerji kaynağı da tüketimi etkiliyor. Rüzgâr ve güneş panelleri neredeyse hiç su harcamazken, kömür, doğalgaz ve nükleer santraller büyük ölçülerde suya muhtaçlık duyuyor.
OpenAI, sistemlerine günde yaklaşık 2,5 milyar sorgu yapıldığını bildiriyor. Hesaplamalara nazaran bu sayı, GPT-5 için günlük 97,5 milyon litreye, GPT-4o için 8,8 milyon litreye kadar çıkabiliyor. Google Gemini’de ise bu ölçü 650 bin litre düzeyinde kalıyor.
Karşılaştırma için, yalnızca ABD’de çim ve bahçelerin sulanması günlük 34 milyar litre su tüketiyor.
Uzmanlar, yapay zekânın su tüketiminin öteki dallara nazaran hâlâ sonlu olduğunu lakin süratle artabileceğini vurguluyor.
Şirketlerin datalarını paylaşması, verimliliğin artırılması ve bilgi merkezlerinin daha serin ve nemli bölgelerde kurulması halinde tüketimin önemli oranda azaltılabileceği belirtiliyor.
Araştırmacılara nazaran, yapay zekânın geleceği sadece inovasyon değil, birebir vakitte sürdürülebilirlik kararlarıyla da şekillenecek.
