ABD’de nakdî gevşemenin yol haritasına yönelik devam eden belirsizlikler dün açıklanan ADP özel bölüm istihdam verisinin akabinde azaldı. Kelam konusu bilginin istihdamda beklentilerin üzerinde soğumaya işaret etmesi ABD Merkez Bankasının (Fed) faiz indirim beklentilerini güçlendirdi.
Dün açıklanan datalara nazaran ABD’de özel bölüm istihdamı, eylülde artış beklentilerinin bilakis 32 bin kişilik azaldı. Analistler, özel kesim istihdamındaki beklenmedik düşüşün iş gücü piyasasındaki zayıflamaya dair yeni delil sunduğunu söz etti.
Söz konusu datanın akabinde para piyasalarında Fed’in yıl sonuna kadar toplamda 50 baz puan indirimine gitmesine kesin gözüyle bakılmaya başlandı.
ABD’de Federal kamu kuruluşlarının faaliyetlerini sürdürmesini sağlayacak süreksiz bir bütçe tasarısının Kongre’den geçememesi, 2019’dan bu yana birinci kere hükümetin kapanmasına yol açtı.
Federal hükümetin kapanmasından ötürü yatırımcılar kamu kurum ve kuruluşlarından açıklanan bilgiler yerine özel kurumların açıkladığı makroekonomik datalara odaklanıyor. Yarın açıklanması planlanan ve içinde tarım dışı istihdam ve işsizlik oranı üzere kıymetli dataların bulunduğu istihdam raporu verisinin bu hafta yayınlanması beklenmiyor.
Hükümetin kapanması hasebiyle kimi kilit ekonomik dataların yayımlanmasının aksamasının Fed kararları için belirsizlik yaratabileceğini belirten analistler, lakin Fed’in faiz indirimine devam edeceğine yönelik beklentilerin sürdüğünü söyledi.
Piyasalar tarafında ise ABD’de hükümetin kapanmasının tesirleri merak ediliyor. Dün açıklama yapan Memleketler arası kredi derecelendirme kuruluşu Fitch Ratings, ABD’de federal hükümetin kapanmasının, ülkenin kredi notu üzerinde kısa vadede bir tesiri olmayacağını, lakin uzun müddettir devam eden siyaset üretimindeki zayıflıkları gösterdiğini bildirdi.
Analistler, borsanın daha evvelki hükümet kapanmalarını ekseriyetle problemsiz bir formda atlattığını belirterek, fakat bu seferki kapanmanın yavaşlayan iş gücü piyasası ve enflasyon riskleri üzere bir dizi ekonomik faktör nedeniyle daha riskli olabileceğini anlattı.
ABD Lider Yardımcısı JD Vance Beyaz Saray’da düzenlenen basın toplantısında, “Kongre’deki Demokratların ne yapacağını öngöremem lakin aslında o kadar uzun sürecek bir kapanma olacağını düşünmüyorum.” dedi. Kapanma devam ederse kimi çalışanları işten çıkarmak zorunda kalacaklarını lisana getiren Vance, lakin işten çıkarmalarla ilgili sonuncu bir karar alınmadığını belirtti. Vance, kapanmayı sona erdirmek için Senato’daki birçok Demokrat ve Cumhuriyetçiyle görüştüğünü belirtti.
ABD’de hükümetin uzun müddet kapalı kalmayacağına yönelik iyimserlikler ve Fed’e ait artan faiz indirim beklentilerin tesiriyle New York Borsası’nda dün alıcılı bir seyir izlenirken, endeks vadeli kontratlar yeni güne de müspet başladı. Dün S&P 500 endeksi yüzde 0,34, Nasdaq endeksi yüzde 0,42 ve Dow Jones endeksi de yüzde 0,09 kıymet kazandı. SP 500 endeksi tüm vakitlerin en yüksek düzeyine ulaşırken, Dow Jones endeksi de kapanış rekoru tazeledi.
Altının onsu 6 haftalık yükseliş trendinin akabinde bu haftaya da yükselişle başladı. Dün 3 bin 895,36 dolara çıkarak rekor tazeleyen altının onsu, günü yüzde 0,19 paha yararıyla 3 bin 865,70 dolardan tamamladı. Altının onsu şu sıralarda evvelki kapanışın yüzde 0,06 üzerinde 3 bin 868 dolardan süreç görüyor. ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi ise dünkü bilgi akışının akabinde 5 baz puan düşüşle 4,10 düzeyinde dengelenirken, dolar endeksindeki geri çekilme 5. süreç gününe taşındı. Dün yüzde 0,1 düşüşle 97,8 düzeyinde kapanan dolar endeksi, yeni günde de yüzde 0,1 düşüşle 97,7 düzeyinde bulunuyor. Brent petrolün varili ise şu sıralarda yüzde 0,5 artışla 65,6 dolardan süreç görüyor.
Avrupa borsalarında dün olumlu bir seyir izlenirken, bölgedeki Rusya’ya ait jeopolitik tansiyonlar yakından takip ediliyor.
Dün Avrupa Birliği (AB) liderleri, Dönem Başkanı Danimarka’nın ev sahipliğinde güvenlik ve savunma bahisli gayriresmi tepe için Kopenhag’da bir ortaya geldi. Danimarka, son devirde hava alanında görülen dronlar nedeniyle Avrupa’nın güvenlik korkularının da odağında yer alıyor. Rus dron ve jetlerinin Polonya, Romanya ve Estonya’nın hava alanlarını ihlal etmesinin akabinde Danimarka’da da kritik askeri tesisler ve sivil havalimanları üzerinde tanımlanamayan dronların görünmesi yetkilileri harika tedbirler almasına neden olmuştu. Tepenin girişinde açıklama yapan AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Rusya’nın AB’nin kararlılığını sınadığını belirterek, üye ülkelere “birlik” olma davetinde bulundu. Von der Leyen, doruğun öncelikli olarak savunma ve Ukrayna’ya odaklanacağına işaret ederek, Ukrayna için 4 milyar avro tahsis edildiğini bildirdi.
Von der Leyen de AB’nin savunma ve güvenlik alanındaki muhtaçlıklarının “acil” olduğunu vurgulayarak, “Geliştirilmiş, dirençli ve yenilikçi bir Avrupa savunma endüstrisine gereksinimimiz var.” dedi. Makroekonomik tarafta ise Avro Bölgesi’nde ağustosta yüzde 2 olan yıllık enflasyon, eylülde yüzde 2,2’ye çıktı. Enflasyon, eylülde aylık bazda ise yüzde 0,1 oldu. Kelam konusu data eylül ayında Avrupa Merkez Bankasının (ECB) gayesinden uzaklaştı. Dün İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 1,03, İtalya’da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,83, Almanya’da DAX 40 yüzde 0,98 ve Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 0,90 kıymet kazandı. Avrupa’da endeks vadeli kontratlar güne olumlu başladı.
Asya’da Ulusal Gün nedeniyle Çin’de süreç gerçekleşmezken, Fed’in faiz indirim sürecine yönelik artan iyimserliklerle bölge hisse piyasaları müspet seyrediyor.
Fed’e yönelik artan faiz indirim beklentilerinin yanı sıra Güney Koreli teknoloji şirketi Samsung Electronics ve yarı iletken üreticisi SK Hynix’in OpenAI ile imzaladığı Stargate Programı kapsamındaki data merkezleri için bellek çipleri tedarikine yönelik ön muahedeler da bölgedeki risk iştahını artıyor.
Söz konusu mutabakatın akabinde bölgedeki teknoloji payları öncülüğünde yükseliş dikkati çekerken, Kospi endeksi’nde süreç gören SK Hynix’in payları yüzde 10,7 ve Samsung Electronics’in payları 4,6 yükselişle süreç görüyor. Bu gelişmelerle Kospi endeksi tüm vakitlerin en yüksek düzeylerini görürken, rekor kapanış yapmaya hazırlanıyor.
Kapanışa yakın Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 1,1, Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 1,8 ve Güney Kore’de Kospi endeksi yüzde 2,7 yükselişle süreç görüyor.
Dün alış yüklü bir seyir izleyen Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi, günü yüzde 1,89 bedel kazanarak 11.220,22 puandan tamamladı. Borsa İstanbul Vadeli Süreç ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı ekim vadeli kontrat ise dün akşam seansında olağan seans kapanışına nazaran yüzde 0,1 yükseldi.
Dolar/TL, dün yüzde 0,1 düşüşle 41,5550’den kapanırken, bugün bankalararası piyasanın açılışında evvelki kapanışının yüzde 0,1 üzerinde 41,5960’tan süreç görüyor.
Analistler, bugün yurt içinde haftalık para ve banka istatistikleri, yurt dışında ise Avro Bölgesi’nde işsizlik oranının açıklanacağını söyledi.
ABD’de federal hükümetin kapanması sebebiyle bugün bilgi akışında aksamanın olabileceğini belirten analistler, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 10.900 ve 10.800 düzeylerinin takviye, 11.100 ve 11.200 puan düzeylerinin ise direnç pozisyonunda olduğunu söz etti.
12.00 Avro Bölgesi, ağustos ayı işsizlik oranı
14.30 Türkiye, haftalık para ve banka istatistikleri
15.30 ABD, haftalık işsizlik maaşı başvuruları
17.00 ABD, ağustos ayı fabrika siparişleri
17.00 ABD, ağustos ayı güçlü mal siparişleri
Çin ve Hindistan’da piyasalar kapalı olacak
