Kanser araştırmacıları, “Angelina Jolie geni” olarak bilinen BRCA1 ve BRCA2 gen mutasyonlarını taşıyan erkeklerin her yıl prostat kanseri taramasından geçmesi gerektiğini söylüyor.
Londra merkezli Kanser Araştırma Enstitüsü (ICR) uzmanlarına nazaran, bu genlerdeki mutasyonlar erkeklerde erken yaşta ve daha agresif prostat kanseri gelişme riskini önemli biçimde artırıyor.
ICR takımı, kimlerin prostat hastalığı açısından en yüksek riske sahip olduğunu belirlemek için yürüttükleri araştırmanın sonuçlarını Berlin’de düzenlenen Avrupa Tıbbi Onkoloji Derneği (ESMO) kongresinde sundu. Çalışma, Kanser Araştırma Vakfı (Cancer Research UK) takviyesiyle 20 ülkedeki 65 merkezde yapıldı.
Araştırma, BRCA1 mutasyonuna sahip erkeklerin agresif prostat kanserine yakalanma ihtimalinin, mutasyon taşımayanlara kıyasla üç kattan fazla olduğunu ortaya koydu.
Ayrıca BRCA2 mutasyonu taşıyanlarda prostat kanseri riski iki kat artarken, hastalığın ortalama teşhis yaşı da 65’ten 60’a düştü.
Uzmanlar, PSA testi ismi verilen ve kanda prostat kanseri belirteci arayan taramanın, yüksek risk kümesindeki erkeklerde erken teşhis için tesirli bir araç olduğunu vurguladı.
ICR’dan Onkogenetik Profesörü Ros Eeles, Daily Mail’e yaptığı açıklamada, “BRCA1 ve BRCA2 mutasyonlarını taşıyan erkeklerde agresif prostat kanseri riski manalı biçimde daha yüksek. Daha hassas testler geliştirilene kadar, bu kümelere yönelik yıllık PSA taraması, hastalığın erken ve tedavi edilebilir evrede saptanmasını sağlayabilir” dedi.
Eeles, düzenleyici kurumlara davette bulunarak, “Rehberlerin güncellenmesini ve 40 yaşından itibaren BRCA1 yahut BRCA2 mutasyonu taşıyan erkeklere yıllık PSA testi sunulmasını istiyoruz” sözlerini kullandı.
Çalışma kapsamında 3 binden fazla erkek beş yıl boyunca her yıl PSA testine tabi tutuldu. Sonuçlar, amaçlı taramanın erken teşhiste değerli rol oynayabileceğini gösterdi.
Verilere nazaran, prostat kanseri erken evrede teşhis edilen erkeklerin yüzde 90’ı 10 yıl sonra hâlâ hayatta. Lakin hastalık geç fark edildiğinde bu oran yüzde 20’nin altına düşüyor.
BRCA1 ve BRCA2, hücrelerde DNA tamiratını düzenleyen genler. Bu genlerde mutasyon olduğunda hücreler DNA hasarını düzgün onaramıyor ve bu durum kanser gelişme riskini artırıyor.
Kadınlarda bilhassa göğüs ve yumurtalık kanseri, erkeklerde ise prostat ve pankreas kanseri riskini artırıyor.
Ünlü yıldız Jolie’nin annesi ve teyzesi yumurtalık kanserinden ölmüştü. 2013’te Jolie, genetik test yaptırdığında “BRCA1 geninde mutasyon” taşıdığını öğrenmişti. Bu mutasyon, onun göğüs kanseri riskini yüzde 87’ye, yumurtalık kanseri riskini yüzde 50’ye çıkarıyordu.
Bunun üzerine oyuncu önleyici mastektomi (her iki göğsünü aldırma) ve akabinde yumurtalıklarını aldırma ameliyatları yaptırmıştı.
Jolie, bu kararı New York Times’ta yayımlanan “My Medical Choice” (Tıbbi Seçimim) başlıklı makalesinde dünyayla paylaşmıştı.
