İyot eksikliği, dünya genelinde önlenebilir zekâ geriliğinin en yaygın nedenlerinden biri olarak kabul ediliyor. Tiroid hormonlarının üretiminde kilit vazife üstlenen bu element yetersizliği, hem fizikî hem zihinsel gelişimi olumsuz etkiliyor.
21 Ekim Global İyot Eksikliği Bozukluklarını Tedbire Günü kapsamında açıklamalarda bulunan Medipol Acıbadem Bölge Hastanesi’nden Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Mehmet Fatih Kılıçlı, “Toplumun iyot alım seviyesi, geleceğin sağlıklı kuşakları açısından kritik değere sahip” dedi.
‘GEBELİKTE ZEKA GERİLİĞİNE YOL AÇABİLİR’
İyot eksikliğinin bilhassa gebelik periyodunda önemli risk oluşturduğunu vurgulayan Prof. Dr. Kılıçlı, “Gebelikte yetersiz iyot alımı zekâ geriliğe yol açar, doğumsal anomaliler, meyyit doğumlar ve psikomotor gelişim bozuklukları görülebiliyor. Doğum sonrası periyotta çocukta guatr ve tiroid hormon eksiklikleri ortaya çıkabiliyor” tabirlerini kullandı. Prof. Dr. Kılıçlı, büyüme çağındaki çocuklarda iyot eksikliğinin gelişme geriliğine neden olabileceğini, erişkinlerde ise uzun süren eksikliğin tiroid bezinde nodülleşmeye ve kalıcı guatra yol açabileceğini belirtti.
‘KAYA TUZU VE GURME TUZLAR BÜYÜK RİSK’
İyot eksikliğinin önlenmesinde en tesirli prosedürün iyotlu sofra tuzu kullanımı olduğunu hatırlatan Prof. Dr. Kılıçlı, “1990’lı yıllardan evvel ülkemizde önemli iyot eksikliği vardı. 2000’li yıllardan sonra sofra tuzlarına iyot eklenmesi mecburî hale getirildi. Lakin kırsal bölgelerde hala iyot eksikliği sık görülüyor. Bilhassa kaya tuzu ve gurme tuzların yaygınlaşması bu sorunu artırıyor. Zira bu tuzlar iyotla zenginleştirilmemişse, eksikliğe neden olabiliyor” diye konuştu.
‘HERKESİN İYOT DESTEĞİ ALMASI YANLIŞSIZ DEĞİL’
İyot dayanağının bilinçsizce kullanılmasının da risk taşıdığını belirten Prof. Dr. Kılıçlı, “İyot eksikliği kadar iyot fazlalığı da tiroid işlevlerini bozabilir. Hashimoto tiroiditi üzere otoimmün hastalıklarda iyot alımı, tiroid bezinin hasarını artırabilir. Graves hastalığında ise hormon fazlalığına yol açabilir. Bu nedenle iyot desteği almadan evvel kesinlikle bir endokrinoloji uzmanına danışılmalıdır”
‘GEBELİKTE GÜNLÜK 250 MİKROGRAM İYOT ALINMALI’
Gebelik ve emzirme devrinde iyot gereksiniminin arttığını belirten Prof. Dr. Kılıçlı, “Erişkin bireylerde günlük iyot muhtaçlığı yaklaşık 150 mikrogramken, gebelikte ve emzirme devrinde bu ölçü 250 mikrogramın üzerine çıkarılmalıdır. Bu hem annenin hem de bebeğin sıhhati için kritik ehemmiyete sahiptir” dedi.
