2 bin yıllık tehlike ’ben buradayım’ dedi: Zelzelenin büyüklüğünden fazla meydana geldiği fay herkesin dikkatini çekti
Balıkesir’de dün gece saat 22.47’de merkez üssü Balıkesir vilayet merkezi (Karesi merkez ilçesi) olan 2.5 büyüklüğündeki sarsıntı kısa vadeli paniğe neden oldu. Yerin 12 kilometre derinliğinde olan sarsıntı 2-3 saniye kadar sürse de ruhsal tesiri başka sarsıntılardan farklı oldu. Zelzeleyle ilgilenen profesörlerin, jeoloji mühendislerinin yıllardır dikkat edilmesi gerektiği fay olan ve Gökçeyazı fayı olarak bilinen fay üzerinde meydana gelmesi tasaları daha da arttırdı.
Öte yandan, sarsıntıyla ilgili dikkat çeken bir diğer konu ise zelzeleden saniyeler evvel cep telefonlarına gelen ihtarın Sındırgı ilçesinde 4.5 büyüklüğünde bir zelzele olması ile ilgili olması oldu. Sarsıntının akabinde ise gerek AFAD, gerek Kandilli datalarında Sındırgı ilçesinde o saatte bir zelzele kaydı olmamasıydı.
Aykan: “7.2’lik bir zelzele üretebilir”
Konuyla ilgili konuşan Jeoloji Mühendisi Aysun Aykan, “Balıkesir, Gökçeyazı fayının deformasyon alanı içerisinde son 24 saatte, 2 tane sarsıntı oldu. Bu zelzeleler küçük büyüklükte sarsıntılardır ve olağan kaidelerde hasara ve yıkımlara neden olmaz, birçok vakit da bu büyüklükteki zelzeleleri hissetmeyiz bile; ancak sarsıntının merkez üssü yerleşim ünitelerinde olduğu için halkımız tarafından hissedildiğini düşünüyorum. Bu sarsıntı, küçük büyüklükte bir sarsıntı olsa da, bu sarsıntının olduğu yer çok değerli. Zira Gökçeyazı fay segmenti üzerinde yapılmış olan paleosismolojik çalışmalara nazaran; bu fayın 7.2 büyüklükte zelzele üretme potansiyelinin olduğu ve bu fay üzerinde en son olan sarsıntının üzerinden 2 bin yıl üzere uzun bir mühlet geçtiğini göstermiştir. Bu yüzden de bu fayın tehlikesine dikkat çekmemiz gerekiyor. Bu fayın yakın bir gelecekte büyük bir zelzele üretme potansiyelinin olduğunu söz edebilirim. Uzun vakittir bu faya dikkat edilmesi konusunda ikazlarımızı yapıyorduk. Halkımızın, büyük bir zelzeleye karşı kesinlikle tedbirlerini alması ve dikkatli olması gerekiyor” dedi.
“Yakın gelecekte yıkıcı bir sarsıntı beklenmektedir”
“Havran-Balıkesir Fay Zonu’na ilişkin Gökçeyazı segmenti üzerinde yakın gelecekte yıkıcı bir zelzele beklenmektedir” bu tabir 2019 yılında Jeoloji Mühendisleri Odası’nın düzenlediği ’Balıkesir’in Afet Durumu ve İdaresi Çalıştayı’ sonuç bildirileri kitabında yer aldı. Sonuç bildirge kitabında Gökçeyazı fayı ile ilgili şu cümlelere yer verildi:
“Balıkesir fayına ilişkin Gökçeyazı segmenti üzerinde açılan Güngörmez ve Dede hendekleri, bu segmentin MÖ yüzey faylanmasıyla sonuçlanmış zelzeleler ürettiğini ve ancak MS devrinde şimdi kırılmadığını göstermektedir. Bilhassa Güngörmez hendeği içerisinden elde edilen bilgilerle, MÖ 850±50’ye kadar 4 paleodepremin geliştiği saptanmıştır. Bu sarsıntılara nazaran fayın sarsıntı tekrarlama aralığı yaklaşık bin yıl olarak kabul edilmiştir. Buna nazaran, fayın MS devirde sarsıntı ürettiğine dair rastgele bir sismolojik kayıt olmadığından, bu faydan kaynaklanan son zelzelenin üzerinden 2 bin yıl üzere uzun bir müddet geçtiği anlaşılmaktadır. Hendek dataları ayrıyeten Dede hendeğindeki fay kolunun Güngörmez hendeğindeki fay koluna nazaran daha yaşlı olduğunu göstermektedir. Gökçeyazı segmenti canlı bir fay olup yaklaşık 40 kilometre boyunca takip edilebilmektedir.”
