img

Erdem Sezer

Erdem Sezer

11 Ekim 2017 11:46

Batmaya Mahkum Ticaret Ahlakı


Yaklaşık 2 ay süren tadilat ve dekorasyon çalışmaları sonunda evimin yanında bir börekçi açıldı.
Açılınca gördük ki tezgahı, vitrini, duvarları, hatta bütün dükkanın önüne serdiği halısı gayet kaliteli. Yani çok ciddi yatırımlar yaptığı belli.

Ancak bu dükkanın 30 metre ötesinde yıllardır iş yapan başka bir börekçi daha var. Belki dekorasyonu 20 yıl önceden kalmış olabilir ama esnaf ve mahalleli tarafından kabul görmüş, müşteriyi memnun etmiş bir börekçi.

Yeni dükkan bu şartlar altında pazarda yer edinebilmek için daha ucuza, daha kaliteli ürün satmak zorunda.

Şu durumda iki alternatif var.
1- Yeni yatırımcı dükkanı açarken yaptığı masrafları karşılayabilmek için girmiş olduğu borç yükünün altından kalkamayarak iflas edecek.
2- Pazarda yer edinebilmek için belli bir süre zarar etmeyi göze alacak ve eski börekçinin müşterilerini kapacak.

Yeni dükkan eğer başarılı olur ve müşteriyi kaparsa da ciddi gelir kaybına uğrayan eski börekçi ya işleri döndüremeyeceği için iflas edecek ya da eski müşterilerini tekrar kapabilmek için fiyat indirimine ya da kalite arttırımına gidecek.

Buraya kadar aslında her şey müşterinin lehine işliyor gibi görünüyor. Fakat durum aslında öyle değil. Mahallede börek yiyenlerin sayısı belli. Yıllardır var olan börekçi ne büyüdü ne küçüldü. Yuvarlanıp gidiyor. Demek ki pazar sadece bir börekçiyi idare edecek kadar büyük. Bu sebeple içlerinden birisi iflas etmek zorunda.
Şartlar ise yeni yatırımcının aleyhinde. Çünkü işe girerken çok ciddi masraf yaptı ve o masrafı bir an evvel çıkarmak zorunda. Ayrıca müşteriyi alışkanlığından vazgeçirmek zor. Ayrıca 2 aydır gecenin karanlığında, sabahın köründe yaptığı tadilat gürültüsü sebebiyle insanları bıktırdı.

Yaklaşık 6 ay süren rekabetin sonunda eski börekçinin ayakta kaldığını düşünelim;
Bu durumda 6 ay boyunca rekabet ettiği için belli bir gelir kaybına uğrayan ve bu şekilde kendini çevirebilmek için borca giren eski börekçi ya maliyeti azaltmak için ucuz malzeme kullanıp kaliteyi düşürecek ya da zararını karşılayabilmek için fiyat artışına gidecek.

Yeni börekçinin galip geldiğini düşünelim;
Bu durumda da hem dükkan dekorasyonu sırasında yüklendiği borçtan kurtulmak, hem de 6 ay boyunca pazara girebilmek için tahammül ettiği zararı telafi etmek için aynı şeyi yapacak. Yani ya maliyeti azaltmak için ucuz malzeme kullanıp kaliteyi düşürecek ya da zararını karşılayabilmek için fiyat artışına gidecek.

İki durumda da müşteri bir süre sonra daha ucuz ya da daha kaliteli arayışı için kaçacak ve ikisi de iflas edecek.
Sonra ooo ekonomi çok kötü. Küçük yatırımcılar ayakta kalamıyor.

Osmanlı'da çok önemli bir yere sahip olan esnaf teşkilatı Ahiliği (kardeşlik) hepimiz biliriz. Bu sistemde bir dükkan açmak isteyen bir esnaf, dükkanını aynı işi yapan diğer dükkanın işini etkilemeyecek kadar uzağında açmak zorundaymış. Kurallar böyle olduğu gibi vicdan ve ahlak da bunu gerektirirmiş.

Ama şimdinin ticaret ahlakı "nasıl olursa olsun, ne pahasına olursa olsun para kazanmak" üzerine kurulu ve bu ticaret ahlakı batmaya mahkum.

Yazarın Diğer Yazıları

Yazarın tüm yazıları için tıklayın

Bu Yazı Hakkında Ne Söylemek İstersiniz?

  • UYARI: T.C. kanunlarına uymayan, konuyla ilgisi bulunmayan, hakaret içeren, inançlara saldıran, şiddete teşvik eden ve tamamı büyük harfle yazılan yorumlar onaylanmamaktadır.
Gündem
İspanya'dan Katalonya açıklaması: Amacımız düzeni yeniden sağlamak
Türkiye
Ankara Büyükşehir Belediyesi önünde 'kadro' eylemi
Dünya
İspanya'dan Katalonya açıklaması: Amacımız düzeni yeniden sağlamak

Hava Durumu

22°
Detaylı Hava Raporu