Çin Afrika’daki mevzilerini sağlamlaştırıyor

Çin Afrika’daki mevzilerini sağlamlaştırıyor


Mombasa-Nayrobi demiryolu Çin’in Afrika’daki jeopolitik mevzilerini sağlamlaştıracak.

Çin İthalat-İhracat Bankası, Doğu Afrika’daki en büyük altyapı projesi için Kenya hükümetine 3.6 milyar dolarlık kredi sağlayacak. Buna ilişkin haber, ÇHC Devlet Konseyi başbakanı Li Ketsyan’ın Afrika’ya yaptığı ziyaret sonuçlarıyla ilgili açıklamada bildirildi. Li Ketsyan, Kenya, Etiopya, Nejerya ve Angolayı ziyaret etti.

Deniz limanı Mombasa’dan Kenya başkentine kadar uzanan toprak parçası, Doğu Afrika ana demiryolu hattının bir kısmını oluşturuyor. Denize çıkışı olmayan Kenya’nın komşuları ana demiryolu hattının sayesinde Hint Okyanusuna direkt çıkışa kavuşacaklar. Bunlar her kesten önce Güney Sudan, Demokratik Kongo Cumhuruyeti, Burundi, Uganda ve Ruanda. Bundan önce yapılan açıklamaya göre, Çin’in bu projeye 14 milyar dolar civarında para yatırmaya niyetlendiği bildirilmişti. Sözü edilen ülkeler, projenin çıkarlarına olacağından hiç şüphelenmiyor. Demiryolu, küresel pyasalara ulaşmalarını önemli derecede kolaylaştırcak. Bununla birlikte bölgesel ticaret teşvik ediliyor. Gerek şunun, gerekse bunun Çin için büyük yararı var. Uzak Doğu Enstitüsü eksperi Aleksandr Larin anlatıyor.

Sözü edilen olay, Çin dış ekonomik politikasının genel hattına uygundur. Ülke, dünya genelinde hammadde arıyor, enerji kaynaklar başta olmak üzere, hammadde rezerflerine erişmek çabasında. Bu, onun stratejisidir. Bu amaçla etkisini sağlamlaştırmak için altyapı inşaatına büyük sermaye yatırıyor: demiryolu ile karayolları, çeşitli iletişim yolları inşa ediyor, bulunduğu yerden hammaddeyi ithal etmek amacıyla kaynak yerlerine yollar döşemekte.

Projenin başarısı Çin’e petrolü sarnıçlarla Güney Sudan’dan Kenya’nın Mombasa kentine taşıma olanağını sağlayacak. Halihazırda bu ülkeden petrolün Sudan üzerinden ithalatına, iki Sudan arasındaki anlaşmazlık dolayısıyla pratik olarak ara verilmiştir. Bundan başka, Çin Uganda’dan yaptığı petrol ithalatını da garantileyecek. Şimdi ithalat petrol boruhattıyla gerçekleştiriliyor, yer alan etnikarası çelişkiler yüzünden şiddetli transit risklerine tabi. Komşu Ruanda’da olduğu gibi, Uganda’da Çin balık ve tarım ürünlerinin üretimi alanında büyük projeler gerçekleştiriyor. Öyle görülüyor ki, Çin, yeni demiryolunu bu ülkeler grubundan mal ithalatının ana arteri olarak algılıyor.

Mombasa-Nayrobi demiryolu inşaatıyla ilgili kontrat, Çin Devlet Şirketi China Road and Bridge Corporation’na verildi. Sözleşme, geçen yılın ağustos ayında Pekin’de ÇHC başkanı Si Tszinpin ve Kenya cumhurbaşkanı Uhuru Keniata arasında yapılan görüşmelerde imzalandı. Üç ay sonra proje start aldı. Aynı zamanda projenin Çin İhracat-İthalat bankası tarafından finanse edilmesi üstüne açıklama ilk kez yapıldı. Bu arada kredi sözleşmesi yalnız 6 ay sonra imzalandı. Gecikmenin, Kenya cumhurbaşkanı muhataplarının siyasi entrikaları ile bağlı olması bir istisna değil. Muhataplar, Çin’in projeye artırma yapılmadan katılmasından hoşnutsuzluk duyuyor. Eleştiriciler, tekelcilik sayesinde Çinlilerin hizmet fiyatlarını arttırabileceklerini, artırmaların yapılması halinde ise, galibiyetin Pekin’in şu veya bu ülkelere yaptığı cömertçe finansal yardım sayesinde kazanıldığını iddia ediyor. Aleksandr Larin Afrika siyasi elitindeki ruh halini şu şekilde yorumladı.

Bu çok reel bir şey, çünkü Çin güçlü bir devlet haline geldi. Sermaye yatırmak, şahsi ilişkiler kurmak, yatırımları için olumlu siyasi iklim sağlamak için muazzam kaynaklara sahip. Para, işbirliğinin geliştirilmesi için çok güçlü bir araç.

Çin, Nijerya ve Etiopya’da demiryollarının inşaatı ve rekonstrüksyonunu pratik olarak tekelleştirmiş oldu. Bu projelere 12.3 milyar dolar ayrıldı. Tanzanya’da limanların modernizasyonuna 5 milyar dolar yatırıldı. Üstelik Çin’in ne finansal olanaklar açısından, ne de projelere kaynak ve iş gücü sağlanması açısından pratik olarak rakipleri yok. Rusya Bilimler Akademisi Afrika Enstitüsü uzmanı Tatyana Deyç anlatıyor.

Çin ile rekabet yapmakta Batı ülkeleri bile zorluk çekiyor. Afrikalıların kabul ettiklerine göre, çoğu hallerde Batı ülkeleri yardımlarına siyasi koşulları şart koşuyor. Çin ise bunu yapmıyor. Ülke herkesle işbirliği yapıyor. Çin’in ana prensibi: Afrika ülkelerinin iç işlerine karışmıyor, biz onlara yardım ediyoruz.

ÇHC Devlet Konseyi başbakanı Li Ketsyan’ın Afrika’ya yaptığı ziyaret, Çin’in bu kıtaya gerçekleştirdiği yeni güçlü finansal bir saldırıya dönüştü. Başbakan, ülkesinin Afrika’daki kredileri 10 milyar artırarak, 30 milyar dolara çıkarma kararını açıkladı. Çin-Afrika Gelişme Fonunu 2 milyar artırarak 5 milyar dolara çıkarılacağını bildirdi.

Bu Haber Hakkında Ne Söylemek İstersiniz?

  • UYARI: T.C. kanunlarına uymayan, konuyla ilgisi bulunmayan, hakaret içeren, inançlara saldıran, şiddete teşvik eden ve tamamı büyük harfle yazılan yorumlar onaylanmamaktadır.
Gündem
3 komutan DAEŞ'den ayrılıp muhaliflere katıldı
Türkiye
Düğünde dolara izin yok
Dünya
Suriyeliler de dolara karşı harekete geçti

Hava Durumu

Detaylı Hava Raporu